Çehov’dan sesler: Vişne Bahçesi

İlk yazımda zamansız yazar Çehov'un Çarlık Rusyası'nda geçen zamansız oyunu 'Vişne Bahçesi'ni işlemek istedim.

Oyun hazır Kocaeli Şehir Tiyatroları’nın bu sezonki programında da varken, Çehov’un ve Vişne Bahçesi’nin derinliklerine inelim biraz…

Anton Çehov için insan ruhunun kaşifi demek hiç de fazla olmaz.

Çehov, tıpkı hayvanların yaklaşan bir depremi önceden hissetmeleri gibi insan acılarını, endişelerini, korkularını, insanın kendinden bile gizlediği ruhunun ona fısıldadıklarını sezen ve bunu kalemine taşıyan bir usta.

Onun oyunları aksiyonla dolu değildir, sizi gerçeklerin çarpıcılığıyla karşı karşıya bırakır.

Kimi zaman kendimizle yüzleşmemek için kaçtığımız aynalar gibi vurur tüm gerçeklikleri yüzümüze yüzümüze…

Kendisinin de ifade ettiği gibi her vurgulanan şeyin bir amacı, işaret ettiği bir şeyler olmalıdır:

                          ***

"Eğer birinci perde açıldığında duvarda bir tüfek asılıysa takip eden sahnede tüfek mutlaka patlamalı. Aksi takdirde oraya koymayın."[1]

Kurguda hayalilik yoktur Çehov’da.

Yazdıkları dünyanın aynasıdır çünkü… Bir olay nasıl oluyorsa, bir şeyi nasıl biliyorsak, görüyorsak, Çehov da aynen o şekilde yansıtır bunları.

Ancak bununla paradoksal olarak kendisi, eserlerinin çoğunu ‘komedi’ olarak nitelendirir. Çünkü onun oyunları, bir midyenin içindeki inci gibi detaylarında esasında gerçek hayatta anlaşılmaz olanın, trajik olanın, aykırı görünenin içindeki komiği barındırır.

Tıpkı hayatın kendisi gibi…

Hüzün, sevinç, acı, mutluluk, keder, umut tek bir vücutta çıkmazlar karşımıza hayatta. Her birinin varlığı birbirine bağlıdır. Her görünen, aslında kendi karşıtının varlığıyla görünür olur. 

                          ***

Çehov’un diğer tüm oyunları gibi Vişne Bahçesi de Çehov’u Çehov yapan özelliklerden nasibini almış.

Oyun, adeta yıllandıkça değerlenen, lezzetlenen şarap gibi, yazılışından bu yana hayli zaman geçmiş olsa da bugünün dünyasında yaşanan sorunlara dahi dokunabiliyor olmasıyla yıllar geçtikçe değerine değer katan, dönem dönem tekrardan açılıp açılıp okunması gereken eserlerden…

Çehov’un 1903-1904 yılları arasında tamamladığı son oyunudur. Aslında çoğu kişi yazarın ,,Martı’’ oyunuyla ünlü olduğunu düşünse de Vişne Bahçesi yazarın basamak basamak çıktığı merdivende ulaştığı en üst basamaktır diyebiliriz.

19. yüzyıl Rusya’sında toprak sahibi aristokrat bir aile.

Toprak köleliğinin kaldırılması ve burjuvazinin yükselişe geçmesiyle ülkenin değişen toplumsal, politik ve ekonomik düzenini karşısında bildikleri zeminde kalmaya ayak direyen, değişime direnen hayatlar…

Uyum bir tercih midir, yoksa bir dayatı mıdır?

Ya da kendiliğinden gelişen bir akış mı?

Değişime tüm varlığınızla eşlik mi edersiniz yoksa değişimi sonu belirsiz, tekinsiz bir süreç olarak mı görürsünüz?

                          ***

Vişne Bahçesi’nin insanları, içinden geçiyor oldukları büyük değişimle bugünün insanları bizlere feyzalınası bir şeyler anlatıyorlar.

Bu sezon Kocaeli Şehir Tiyatroları programında yer alan oyunun rejisörlüğünü Mehmet Birkiye, dramaturjisini Melih Korukçu üstleniyor.

Ocak ayı bitmeden sahnelemede bu değerli kadronun imzasını taşıyan bu değerli Çehov oyununun temsilini kaçırmayın derim!

Gidin, sorgulayın, sorgulatın, düşünün, aydınlanın, sonra da hayal kurun, umutlanın… Tiyatro budur çünkü. Ah, ne güzeldir tiyatro…



[1] Gurlyand'ın Reminiscences of A. P. Chekhov çalışmasından, Teatr i iskusstvo 1904, No. 28, 11 Temmuz, s. 521.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Selin Erkek - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kocaeli Fikir Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kocaeli Fikir Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Kocaeli Fikir Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kocaeli Fikir Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.

01

Güliz - Keyifle okudum, yolun açık, kalemin baki olsun Selin'cim...

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 13 Ocak 10:12


Kocaeli Markaları

Kocaeli Fikir Gazetesi , Kocaeli ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (262) 320 01 62
Reklam bilgi